Ký sự làm rùa – Chương 7: Những con số biết nói

Hành trình 10 ngày ở Côn Đảo, 8 ngày ở Bảy Cạnh đã khép lại, không dài nhưng cũng đủ để những cảm xúc trong tôi vẫn lẩn khuất đâu đây, đêm nhắm mắt vẫn mơ tiếng rùa mẹ đào tổ bụp bụp, tiếng rùa con lao xao trong tổ. Những cảm xúc bất chợt đến trong đêm làm rùa, lâng lâng, nhè nhè, khe khẽ qua từng làn gió, từng con sóng. Tôi như muốn níu giữ những cảm xúc ấy qua chính loạt ký sự này, để biết đâu, khi nào đó quên lãng, tôi sẽ lại tìm được chính mình nơi ấy, những cảm xúc sẽ chẳng thể có nếu tôi không tham gia vào chuyến đi này. TNV chỉ là một danh từ, nhưng với tôi, TNV rùa biển là một điều đáng trân trọng và tự hào.

Chúng tôi đã ghi chép và tổng hợp số liệu báo cáo trong đợt cứu hộ rùa biển với các con số ấn tượng:
• Số tổ trứng rùa đẻ: 78 tổ
• Số trứng rùa thu gom được: 7,865 quả
• Số tổ trứng nở: 57 tổ
• Số rùa con chào đời: 4,589 bé

“Bạn có biết: Tỷ lệ rùa con sống sót tới tuổi trưởng thành là 1/1000”

Với tỷ lệ sống sót ít ỏi này, trong 7.865 quả trứng rùa kia, tỷ lệ nở khoảng 80% – chúng ta sẽ chào đón khoảng 5,500 rùa con ra đời. Trong 5,500 em bé rùa về với đại dương, đối mặt với bao nguy hiểm, vượt qua bao sóng gió, thiên địch để trưởng thành chỉ có 5 – 6 em an toàn, để duy trì giống nòi. Bạn hãy nhìn những con số xem, những con sốấn tượng trở nên nhỏ bé nhường nào, vì số rùa sống sót theo tự nhiên rất ít, rất ít. Mỗi lần đưa rùa con về đại dương, chúng tôi chỉ mong có nhiều, thật nhiều em bé rùa sống sót, trưởng thành và trở lại nơi đây.

“Rùa sẽ trưởng thành ở tuổi 30 – 35 và rùa cái sẽ quay trở lại nơi mình sinh ra để đẻ trứng”

Chính vì đặc tính giống loài của rùa biển, tôi mới có Sub – title ở bài trước là “hẹn gặp lại sau 30 năm”. Biết đâu, sau 30 năm nữa, tôi vẫn đủ sức khỏe thức đêm làm rùa, tôi vẫn sẽ xách balo tới với Bảy Cạnh, để gặp một mẹ bầu nào đó mà tôi đã nâng niu từ trong trứng nước. Để được tiếp tục công cuộc hồi sinh đàn rùa biển, để được ngắm rùa, ngắm biển đêm với dải ngân hà đầy sao, để được sống một cách “hoang dã”.

Điều kỳ lạ mà nhiều người thắc mắc là thứ gì khiến cho rùa trưởng thành tìm đúng nơi mình sinh ra để trở về. Chưa có một nghiên cứu chính thức nào đưa ra được câu trả lời, người ta nói rằng khi rùa con nở và bò về đại dương, rùa con sẽ hướng sáng, theo ánh nắng mặt trời, đồng thời các bé sẽ nghe tiếng sóng, cảm nhận mùi vị, âm thanh, đặc điểm dòng chảy nơi xuất phát và có thể là cả góc độ và cường độ từ trường trái đất.

Vòng đời của rùa biển – Sau khi nở và trở về đại dương, rùa con sẽ bơi liên tục trong vòng 2 – 5 ngày không ăn, cho tới khi gặp dòng chảy lớn. Sau đó, con non sẽ dựa vào dòng chảy để tìm kiếm thức ăn nổi như phù du và “mất tích” từ 5 – 15 năm. Thời gian này hiện vẫn còn bí ẩn với khoa học, vì hầu như chưa có nghiên cứu nào hoặc thiết bị nào có thể theo dõi quá trình phát triển của rùa con ở giai đoạn này. Sau 5 – 15 năm, rùa biển sẽ di chuyển vào khu vực nước nông ven bờ, tìm thức ăn ở đáy. Con trưởng thành khi kết bạn giao phối sẽ tìm về gần bãi nó được sinh ra và con cái sẽ lên bờ đẻ trứng tại đó.

Rùa biển có vòng đời bí ẩn và kỳ lạ vậy đó. Sinh ra cùng thời kỳ với khủng long cách đây 200 triệu năm, khủng long thì tuyệt chủng còn rùa biển vẫn ở quanh chúng ta, hình dáng không thay đổi nhiều. Bạn có muốn con cháu bạn, những đời sau của bạn còn nhìn thấy rùa biển không? Cùng chúng tôi trở thành những chiến binh bảo vệ rùa biển nhé:
Đầu tiên, bạn nên follow fanpage IUCN Vietnam Sea turtle Volunteer và bắt đầu tìm hiểu về rùa biển, lên các kế hoạch về thời gian, nghỉ phép, tài chính, sức khỏe… apply sớm nhất khi mở link đăng ký, may mắn biết đâu sẽ mỉm cười và cơ hội sẽ đến.

Còn bây giờ, hành động của bạn là gì?
• Không mua đồi mồi về treo trong nhà làm vật trang trí
• Không ăn thịt rùa biển, trứng rùa biển
• Không mua bán, trao đổi các sản phẩm từ rùa biển
• Lên tiếng nếu gặp các hành vi gây nguy hại tới động vật hoang dã
• Tham gia các hoạt động tình nguyện tuyên truyền về bảo tồn rùa biển
• Hạn chế sử dụng rác thải 1 lần như túi ni lông, chai nhựa, đồ nhựa đựng thức ăn
• Không xả rác thải ra môi trường, đặc biệt đi biển thì nhớ không xả rác ra biển, mang rác đến và kéo rác về
• Sống xanh, sống sạch, sống có trách nhiệm với môi trường

P/S:* Tôi xin trân trọng cảm ơn tổ chức IUCN Việt Nam, vườn quốc gia Côn Đảo, trạm kiểm lâm Bảy Cạnh, gia đình và công ty đã tạo điều kiện cho tôi tham gia chương trình TNV bảo tồn rùa biển 2020, một chuyến đi thực sự có ý nghĩa lớn làm thay đổi nhận thức của tôi.

* Xin cảm ơn tất cả các TNV trong team Bảy Cạnh và nhóm 4/2020, những người góp phần thành công đợt tình nguyện này. Tôi yêu các em và cảm mến tình cảm chúng ta dành cho nhau, dành cho rùa biển

* Bài ký sự có sử dụng tư liệu, hình ảnh từ nhiều nguồn: IUCN Việt Nam, TNV nhóm 4/2020, TNV các nhóm khác, internet… Liên quan tới vấn đề bản quyền, xin vui lòng liên hệ trực tiếp với tôi.

Đinh Phương Anh