Chiếc lá trong thùng nước

Một chàng trai tìm đến Đại sư Thích Tế ở chùa Nhiên Đăng, thưa rằng:
– Con là một thư sinh luôn biết Tam cương, Ngũ thường… Từ xưa đến nay, con không bao giờ biết nói những lời vu khống bịa đặt, không gây chuyện thị phi, nhưng không hiểu sao luôn có người dùng lời ác độc chửi bới con, dùng lời bịa đặt dơ bẩn hủy nhục con. Đến hôm nay, con thật sự không chịu nổi nữa, nên con muốn vào chùa cạo tóc làm tăng để xa lánh chốn hồng trần, xin Đại sư hãy thâu nhận đệ tử!

Đại sư Thích Tế mỉm cười:
– Thí chủ hà tất vội vã, đợi bần đạo vào trong sân nhặt một chiếc lá sạch, thí chủ sẽ có thể biết được tương lai của mình và biết mình nên làm gì.

Đại sư dẫn chàng trai đến bên một con suối nhỏ chảy ngang chùa, tiện tay hái một lá trên cây xuống và bảo chú tiểu đi lấy giúp một cái thùng và một cái gáo.

Chú tiểu mang thùng gỗ và chiếc gáo hồ lô đến trao cho Đại sư. Thích Tế kẹp lấy chiếc lá sạch trong tay và bảo chàng trai:
– Thí chủ không gây ra chuyện thị phi, xa rời bụi trần, cũng giống như chiếc lá sạch trong tay bần đạo vậy.

Vừa nói, Thích Tế vừa đặt chiếc lá vào trong thùng:
– Thí chủ không may gặp phải những lời chửi bới, hủy nhục, vây hãm vào trong giếng sâu khổ đau trần thế, có phải giống như chiếc lá sạch bị bỏ vào trong tận đáy thùng này hay không?

Chàng trai thở dài gật đầu:
– Thưa vâng, con chính là chiếc lá dưới đáy thùng.

Đại sư Thích Tế đặt thùng nước lên tảng đá cạnh bờ suối, khom người múc một gáo nước dưới suối lên, nói:
– Đây là một câu chửi bới dành cho thí chủ, với ý đồ muốn nhấn chìm thí chủ.

Đại sư dội gáo nước lên chiếc lá trong thùng. Chiếc lá dao động mạnh, sau đó lặng lẽ nổi lại lên mặt nước.

Đại sư khom lưng múc thêm một gáo nước kế tiếp, bảo rằng:
– Đây là câu chửi bới độc ác của loại người thô lỗ thấp hèn dành cho thí chủ, vẫn với một mưu đồ là muốn nhấn chìm thí chủ như trước, vậy thí chủ hãy nhìn xem lần này chiếc lá sẽ như thế nào.

Đại sư lại dội gáo nước lên chiếc lá, nhưng chiếc lá chỉ lắc lư và lại nổi lên trên mặt nước như cũ.

Chàng trai hết nhìn nước trong thùng, rồi lại nhìn chiếc lá nổi bềnh bồng, thưa với Đại sư:
– Chiếc lá không hề bị tổn hại, chỉ theo mực nước mà cách miệng thùng càng lúc càng gần…

Đại sư Thích Tế mỉm cười gật đầu, lại múc thêm một gáo dội lên chiếc lá:
– Lời nói bịa đặt hay xỉ mạ thấp hèn… không có cách nào đánh chìm được một chiếc lá sạch. Chiếc lá sạch bị dao động bởi những lời nói vu khống, hủy báng dội lên thân nó, nhưng nó không những không bị chìm xuống đáy, ngược lại tùy theo mức gia tăng của nước, chính là những lời nói vô bổ, tùy tiện và thô lỗ, khiến nó càng nổi lên cao, từng bước từng bước xa rời đáy thẳm.

Đại sư vừa nói, vừa tiếp tục đổ nước vào thùng, lát sau nước tràn đầy, chiếc lá rốt cuộc đã nổi lên trên mặt thùng.

(sưu tầm)